ΑΣΤΑΘΕΙΑ ΤΟΥ ΩΜΟΥ - ΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟ & ΥΠΟΤΡΟΠΙΑΖΩΝ ΕΞΑΝΘΗΜΑ

ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

Καθ' έξην εξάρθρημα του αριστερού ώμου σε αγόρι 16 ετών

Ο ώμος αποτελεί την άρθρωση με τη περισσότερη ελευθερία κινήσεων σε όλο το ανθρώπινο σώμα. Άμεσες ή έμμεσες ασκούμενες δυνάμεις μπορούν να μετατοπίσουν τη βραχιόνιο κεφαλή από την ωμογλήνη και να εξαρθρώσουν την άρθρωση.

Ο σημαντικότερος παράγοντας είναι το αν το εξάρθρημα οφείλετε σε τραυματισμό της άρθρωσης ή συμβαίνει πάντα κατά τη διάρκεια μιας συγκεκριμένης κίνησης.

Η διαφοροποίηση ανάμεσα στο τραυματικό και μη τραυματικό εξάρθρημα του ώμου είναι πολύ σημαντική διότι καθορίζει την περαιτέρω αντιμετώπιση.

Αν ο ώμος εξαρθρωθεί μια φορά μπορεί εύκολα να επαναληφθεί ένα ανάλογο επεισόδιο στο μέλλον. Όταν ο ώμος εξαρθρώνεται συχνά τότε το γεγονός αυτό ονομάζεται χρόνιο εξάρθρημα του ώμου ή αλλιώς καθ’ υποτροπή εξάρθρημα του ώμου.

Το εξάρθρημα μπορεί να είναι πρόσθιο, οπίσθιο ή με κατεύθυνση προς τα κάτω. Ο συχνότερος βέβαια τύπος είναι το πρόσθιο εξάρθρημα του ώμου όπου η κεφαλή του βραχιονίου γλιστρά προς τα μπροστά της ωμογλήνης (πρόσθια αστάθεια του ώμου). Η στάση του άνω άκρου που προκαλεί το εξάρθρημα είναι η στάση που υιοθετούν οι ρήπτες (άνω άκρο σε απαγωγή και έξω στροφή)

Σχηματική ανατομική της άρθρωσης του ώμου. 
Glenoid cavity: ωμογλήνη (η περιοχή που δεχεται τη βραχιόνια κεφαλή)
Labrum:  Ο επιχείλιος χόνδρος ο οποίος ουσιαστικά σταθεροποιεί τη βραχιόνιο κεφαλή μέσα στην ωμογλήνη
Joint capsule:  Ο αρθρικός θύλακος
Coracoid process:  Η κορακοειδής απόφυση.
Acromion:  Ακρώμιο

Γιατί συμβαίνει η αστάθεια στον ώμο;

Η αστάθεια στον ώμο συνήθως είναι το αποτέλεσμα ενός τραυματισμού που προκαλεί εξάρθρημα στην άρθρωση. Η αρχική αυτή κάκωση είναι σημαντική και πρέπει να αντιμετωπιστεί εγκαίρως.
Η ανάταξη του εξαρθρήματος σημαίνει να τοποθετηθεί στη θέση της η κεφαλή του βραχιονίου η οποία δεν βρίσκεται σε επαφή με την ωμογλήνη. Ο ώμος κλινικά φαίνεται να είναι φυσιολογικός αλλά η άρθρωση μπορεί να παραμείνει ασταθής.

Οι σύνδεσμοι και ο επιχείλιος χόνδρος που σταθεροποιούν την άρθρωση μπορεί να έχουν υποστεί βλάβη. Αυτό σημαίνει ότι τα εν γένει σταθεροποιητικά στοιχεία του ώμου έχουν διαταθεί ή έχουν αποσπαστεί – κοπεί και δεν μπορούν να προσφέρουν στη σταθερότητα του ώμου ειδικά σε συγκεκριμένες κινήσεις.

Ο ασταθής ώμος δημιουργεί προβληματισμό στον ασθενή διότι έχει πάντα την αίσθηση ότι μπορεί να ‘βγει’ η άρθρωση και να δημιουργηθεί ψυχολογική επιβάρυνση.

Σε μερικές περιπτώσεις η αστάθεια του ώμου μπορεί να προκληθεί δίχως προηγηθέν εξάρθρημα. Άνθρωποι που χρησιμοποιούν το άνω τους άκρο σε επαναλαμβανόμενη βάση ειδικά σε κινήσεις πάνω από το κεφάλι μπορεί να προκαλέσουν σταδιακή διάταση του αρθρικού θυλάκου.
Το φαινόμενο αυτό εμφανίζεται σε κολυμβητές, ακοντιστές καθώς και σε παίκτες του volleyball.

Η σταδιακή εξασθένηση των σταθεροποιητικών στοιχείων λόγο της διάτασης των, μειώνουν την δύναμη των μυϊκών ομάδων της άρθρωσης και επιδεινώνουν την αστάθεια. Σταδιακά τα γεγονότα αυτά προκαλούν ερεθισμό της άρθρωσης, φλεγμονή και τέλος έντονο πόνο.

Οι γενετικοί παράγοντες τέλος με τη ποιότητα του συνδετικού ιστού του σώματος του κάθε ανθρώπου δημιουργεί ελαστικότερους συνδέσμους οι οποίοι διατείνονται πολύ εύκολα τόσο ώστε δεν μπορούν πια να προσφέρουν την απαιτούμενη σταθερότητα και δημιουργούνται εξαρθρήματα ευκολότερα όχι μόνο στον ώμο αλλά και σε άλλες αρθρώσεις του σώματος.

Αριστερά:  Φυσιολογική άρθρωση του ώμου.  Η κεφαλή του βραχιονίου βρίσκεται επικεντωμένη στην ωμογλήνη.
Δεξιά:         Πρόσθιο εξάρθρημα του ώμου.  Η κεφαλή του βραχιονίου έχει μετατοπιστεί έμπροσθεν της ωμογλήνης.


Τι συμπτώματα προκαλεί;

Τραυματικό εξάρθρημα του ώμου
Ο ασθενής κρατά το πάσχων άνω άκρο σε ελαφρά απαγωγή. Δεν μπορεί να ακουμπήσει το βραχίονά του στα πλευρά του λόγω της εξαρθρωμένης θέσης της άρθρωσης και τον μεγάλο πόνο που προκαλεί. Η μορφολογία και το σχήμα του ώμου διαφέρει σε σχέση με την υγιή πλευρά.

Χρόνιο επαναλαμβανόμενο εξάρθρημα του ώμου
Ο ασθενής αναφέρει προηγούμενο επεισόδιο εξαρθρήματος. Είναι σημαντικό αν το προηγούμενο εξάρθρημα ανατάχτηκε εύκολα ή χρειάστηκε να λάβει ο ασθενής γενική αναισθησία. Το τελευταίο φανερώνει την τραυματική αιτιολογία του εξαρθρήματος. Κατά τη διάρκεια της κολύμβησης μπορεί να εξαρθρωθεί ο ώμος και να τεθεί σε κίνδυνο η ζωή του ασθενούς.

Τα νεύρα βρίσκονται πολύ κοντά στην άρθρωση του ώμου.  Αυτό αποτελεί μια από τις αιτίες του έντονου πόνου κατά τη διάρκεια του εξαρθρήματος καθώς επίσης μερικές φορές και τη βλάβη (παροδική) των νεύρων.
Radial nerve:  Κερκιδικό νεύρο
Αxillary nerve:  Μασχαλιαίο νεύρο

 

 

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ
ΘΕΡΑΠΕΙΑ: 

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Τραυματικό πρόσθιο εξάρθρημα του ώμου

Μετά από ένα τραυματικό πρόσθιο εξάρθρημα στην άρθρωση του ώμου η θεραπεία είναι συντηρητική. Διενεργείται ανάταξη του εξαρθρήματος και το άνω άκρο ακινητοποιείται σε ανάρτηση για 3 εβδομάδες. Ο ασθενής περιορίζει τις δραστηριότητες του πάσχοντος άνω άκρου και σταδιακά εισέρχεται σε πρόγραμμα φυσικοθεραπείας.

Χρόνια αστάθεια του ώμου – Υποτροπιάζων εξάρθρημα

Όταν συμβεί χρόνια αστάθεια στην άρθρωση δηλαδή ο ασθενής παρουσιάζει συχνά εξαρθρήματα ειδικά σε συγκεκριμένες κινήσεις πρέπει να αφαιρέσει από τη καθημερινή του δραστηριότητα τις συγκεκριμένες θέσης εξαρθρήματος όσο εφικτό είναι αυτό καθώς πρέπει να ξεκινήσει ειδικό πρόγραμμα φυσικοθεραπείας το οποίο περιλαμβάνει ενίσχυση των μυικών ομάδων του ώμου και ασκήσεις αύξησης του εύρους κίνησης αυτού.

Οποιοδήποτε πρόγραμμα φυσικοθεραπείας και αν ακολουθήσει ο ασθενής, αν υπάρχει τεκμηριωμένη βλάβη στον επιχείλιο χόνδρο (Bankart lesion) της άρθρωσης, η οποία διαπιστώνεται με μαγνητική τομογραφία, δεν θα μπορέσει να αντιμετωπιστεί οριστικά το πρόβλημα και ο κίνδυνος εξαρθρήματος είναι πάντα υπαρκτός.

Σήμερα η σύγχρονη αρθροσκοπική χειρουργική δίνει τη λύση στο πρόβλημα αυτό με ελάχιστα επεμβατικό τρόπο.

ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ: 

Το μετεγχειρητικό πρόγραμμα αποκατάστασης καθορίζεται πάντα από τη χειρουργική τεχνική που χρησιμοποίησε ο Ορθοπαιδικός χειρουργός. Γενικώς 4 εβδομάδες το άνω άκρο τοποθετείται σε ανάρτηση. Οι παθητικές κινήσεις και οι αιωρήσεις ξεκινούν από τη 1η ημέρα μετά την επέμβαση.

Από την 5η έως την 8η εβδομάδα οι ασκήσεις γίνονται ενεργητικές και πιο σύνθετες υπό τη καθοδήγηση του ειδικού φυσικοθεραπευτή. Η ανάρτηση του μέλους συνεχίζεται.

Μετά την 8η εβδομάδα οι ασκήσεις εξελίσσονται σε ενεργητικές με αντίσταση σταδιακά αυξανόμενη. Επιπλέον ασκήσεις νευρομυϊκής διευκόλυνσης και αεροβικές ασκήσεις πλαισιώνουν το πρόγραμμα της αποκατάστασης.

Η επιστροφή του ασθενούς στη πλήρη καθημερινή του δραστηριότητα, αθλήματα σωματικής επαφής και καταστάσεις άρσεις βαρών θα επιτραπεί μετά τη συμπλήρωση 4 μηνών από το χειρουργείο.

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ
ΘΕΡΑΠΕΙΑ: 

XΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

 

Η εξέλιξη της αρθροσκοπικής χειρουργικής τα τελευταία χρόνια έδωσε την δυνατότητα στου εξειδικευμένους Ορθοπαιδικούς να προσφέρουν λύσεις σε σοβαρά προβλήματα των ασθενών δίχως να χρειάζεται να χρησιμοποιήσουν τη κλασική ανοιχτή χειρουργική μέθοδο.

Τα πλεονεκτήματα της αρθροσκοπικής χειρουργικής του ώμου συνοψίζονται:

Πολύ μικρότερες χειρουργικές τομές
ελάχιστος τραυματισμός των μυικών ομάδων από τη χειρουργική προσπέλαση
μικρός μετεγχειρητικός πόνος και τέλος
καλύτερη ορατότητα του Ορθοπαιδικού στο χειρουργικό πεδίο.

Πρόσθιο υποτροπιάζων εξάρθρημα του δεξιού ώμου.  Ο ασθενής είναι έτοιμος για να υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση.

Πότε πρέπει να χειρουργηθώ;

Ο πρωταρχικός λόγος για να χειρουργηθεί ένας ασθενής είναι όταν η αστάθεια του ώμου του προκαλεί δυσκολίες στη καθημερινή δραστηριότητα, στις επαγγελματικές και τις αθλητικές του απαιτήσεις.
Επιπλέον τα υποτροπιάζοντα εξαρθρήματα μπορούν να δημιουργήσουν βλάβες στον αρθρικό χόνδρο της κεφαλής του βραχιονίου ή και της ωμογλήνης.


Ακτινογραφία του ώμου.  Φυσιολογική επεικόνηση της άρθρωσης.  Η κεφαλή του βραχιονίου 'φωλιάζει' μέσα στην ωμογλήνη.

Ακτινολογικός έλεγχος του δεξιού ώμου.  Πρόσθιο εξάρθρημα.  Η κεφαλή του βραχιονίου οστού δεν βρίσκεται σε επαφή με την ωμογλήνη.  Η πρόσθια παρεκτόπιση είναι φανερή.

Σχηματική απεικόνηση της φυσιολογικής θέσης (Α), και του πρόσθιου εξαρθρήματος του δεξιού ώμου (Β).

Σχηματική απεικόνηση της βλάβης του επιχείλιου χόνδρου (Βέλος δεξιά Bankart lesion).  Η αποκόληση του επιχείλιου χόνδρου δημιουργεί σημείο αστάθειας στην άρθρωση αφού ουσιαστικά αφαιρείται ένα δυνατό στηρικτικό στοιχείο.  Επιπλέον λόγω της πρόσκρουσης του βραχιονίου πάνω στο χείλος της ωμογλήνης δημιουργείται η βλάβη Hill-Sachs επιδεινώνοντας την αστάθεια.

Μαγνητική τομογραφία του ώμου, εγκάρσια όψη.  Το βέλος δείχνει τη βλάβη - απόσπαση του επιχείλιου χόνδρου (Bankart lesion).  Η αποκόληση αυτή δημιουργείται συνήθως μετά από ένα τραυματικό εξάρθρημα του ώμου δημιουργώντας ένα μόνιμο πρόβλημα το οποίο πρέπει να αντιμετωπιστεί με αρθροσκόπηση.

Σχηματική απεικόνιση σταθεροποίησης του επιχείλιου χόνδρου στην ανατομική του θέση.  Η απόσπαση του επιχείλιου χόνδρου δημιουργείται μετά από τραυματισμό του ώμου και αποτελεί την κύρια αιτία καθ' υποτροπή εξαρθρήματος της άρθρωσης.

Προετοιμασία της ωμογλήνης για να τοποθετηθούν οι άγκυρες που θα συγκρατήσουν τον αποσπασμένο επιχείλιο χόνδρο.

Τοποθέτηση άγκυρας με ειδικά ράμματα στην ωμογλήνη. 
Οι άγκυρες είναι κατασκευασμένες από ειδικό απορροφήσιμο υλικό
Με τα ράμματα των αγκυρών θα σταθεροποιηθεί ο επιχείλιος χόνδρος ο οποίος έχει αποσπαστεί από τη φυσιολογική του θέση λόγω ενός τραυματικού εξαρθρήματος του ώμου.

Ο επιχείλιος χόνδρος συλλαμβάνεται με τα ράμματα των αγκυρών και τοποθετείται στην σωστή ανατομική του θέση. 
Με τον τρόπο αυτό ανακτάται ξανά η σταθερότητα του ώμου απαλλάσσοντας τον ασθενή από το άγχος του εξαρθρήματος.

Ο επιχείλιος χόνδρος, ένας από τους κυριότερους σταθεροποιητές της άρθρωσης του ώμου, βρίσκεται σταθερά πια στην ανατομική του θέση προσφέροντας σταθερότητα στη άρθρωση.